Đã thấy một nghị trường sôi động và dân chủ

(Thời sự) - Nếu như trước đây, các kỳ họp Quốc hội diễn ra theo hình thức “đóng cửa bảo nhau”, bởi có rất nhiều vấn đề được coi là đụng chạm, nhạy cảm. Thì giờ đây, những vấn đề như giải ngân, quản lý sử dụng vốn đầu tư công; cân đối và chi tiêu ngân sách; tình hình tham nhũng, bất cập trong giáo dục… đã được đưa ra mổ xẻ tận cùng, bàn công khai với sự tham dự của báo chí và truyền hình trực tiếp để cử tri cả nước theo dõi và giám sát.

Điểm đặc biệt trong chất vấn của kỳ họp thứ 6, Quốc hội khóa XIV lần này đó là, chương trình rất “mở”, phạm vi chất vấn rất rộng, không bó hẹp theo nhóm vấn đề và không thể biết trước ai sẽ phải “ngồi ghế nóng” như thường lệ. Các câu hỏi được đưa ra mà các tư lệnh ngành không được chuẩn bị trước, điều này buộc người trả lời phải nắm chắc mọi vấn đề thuộc lĩnh vực mình chịu trách nhiệm.

Đã thấy một nghị trường sôi động và dân chủ

Đã thấy một nghị trường sôi động và dân chủ

Với thời lượng chỉ hỏi một phút, các ĐBQH đã nghiên cứu kỹ tài liệu, chắt lọc thông tin, nêu ra những vấn đề mang tính trọng yếu, nóng trong thực tiễn cuộc sống. ĐBQH cũng rất tinh tế trong việc lựa chọn vấn đề, không bỏ sót bất cứ lĩnh nào từ kinh tế, văn hóa, xã hội, giáo dục cho đến quốc phòng, an ninh, khúc mắt ở đâu đều được chỉ rõ và đề nghị các tư lệnh ngành trả lời chất vấn. Còn với các thành viên Chính phủ và tư lệnh ngành, thời gian trả lời chỉ có 3 phút, nên cũng phải đi thẳng vào vấn đề, không trả lời vòng vo. Và nếu câu trả lời của bộ trưởng chưa thỏa đáng, ĐBQH có quyền chất vấn, tranh luận lại.

Phải nói là chưa có phiên họp Quốc hội nào mà phiên chất vấn và trả lời chất vấn lại có hơn 100 ý kiến tranh luận của ĐBQH. Có những thời điểm hội trường trở nên rất “nóng” khi nhiều ĐBQH cùng giơ biển tranh luận, bao nhiêu câu hỏi, bao nhiêu vướng mắc, tồn tại, hạn chế đã vang lên giữa nghị trường. Một tình huống điển hình là chất vấn, tranh luận của ĐBQH Lưu Bình Nhưỡng liên quan đến ngành công an, cho biết: “Rất ủng hộ cuộc cách mạng về sắp xếp lại Tổng cục, Cục trong ngành công an vừa quan. Tuy nhiên, qua báo cáo thấy vi phạm của cơ quan điều tra rất khủng khiếp. Cụ thể, không thụ lý tin tố giác 94%, chậm gửi quyết định cho viện kiểm sát 86%, vi phạm trong tống đạt là 100%”. Trước số liệu trên, Đại tá Nguyễn Hữu Cầu, Giám đốc Công an Nghệ An đã có phản ánh, tranh luận và khẳng định “tất cả số liệu này là không đúng, không chính xác”. Để rõ vấn đề ông Cầu còn đưa thông tin cụ thể: “Theo báo cáo của Viện kiểm sát thì số tin báo tố giác tội phạm kiến nghị khởi tố không thụ lý theo quy định của pháp luật là 87 trong số hơn 120.000 tin, số tin báo giải quyết quá hạn là 3.368 trong số hơn 120.000 tin (khoảng 2,8%)”. 

Có thể thấy, không chí chất vấn và trả lời chất vấn rất thẳng thắn, dân chủ, cởi mở, thậm chí có những nội dung trên tinh thần cộng đồng trách nhiệm, nhiều ĐBQH đã sử dụng quyền tranh luận để “gỡ khó” và “hiến kế” cho bộ trưởng, trưởng ngành. Như công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại tố cáo của công dân. Trong khi Tổng Thanh tra Chính phủ vẫn loay hoay với những giải pháp đã cũ thì ĐBQH Phan Việt Cường (Quảng Nam) gợi mở: “Để quản lý và có bước đột phá, áp dụng công nghệ cao, tất cả các phòng tiếp dân ở cấp tỉnh, cấp huyện có thể nối mạng với Tổng thành tra Chính phủ và theo dõi. Trên cơ sở đó, nếu có trường hợp nào không trả lời hoặc từ chối tiếp công dân thì theo dõi được và có biện pháp xử lý ngay”.

c1c57-capture1

Không khí chất vấn và trả lời chất vấn rất thẳng thắn, dân chủ, cởi mở,

Đã bớt đi những câu hỏi dông dài, đã vơi dần những câu trả lời chung chung, đùn đẩy trách nhiệm. Như lời ĐBQH Nguyễn Hữu Cầu (Nghệ An) chia sẻ: “Phiên chất vấn diễn ra rất sôi động trên tinh thần thẳng thắn, dân chủ và có tính cầu thị rất cao. Nhiều đại biểu đưa ra câu chất vấn rất nóng, bám sát thực tế ở các địa phương. Còn tư lệnh ngành trả lời cũng bám sát vào câu hỏi, không hề né tránh”. Còn ĐBQH Đinh Duy Vượt (Gia Lai) đánh giá: “Tôi thấy ấn tượng với Bộ trưởng Bộ Công thường khi trả lời chất vấn về việc xử lý 12 dự án thua lỗ. Bộ trưởng đã đưa ra số liệu cụ thể, đặc biệt là việc kiểm tra, thanh tra, đánh giá hiệu quả, thậm chí quy trách nhiệm của những người đã gây ra tình trạng này. Điều này thể hiện sự quyết tâm của bộ trưởng trong giải quyết những tồn tại, yếu kém”.

Có lẽ chưa có một kỳ họp Quốc hội nào mà người dân có thể chăm chú theo dõi suốt mấy tiếng đồng hồ mà không buồn ngủ, bởi những câu hỏi, tranh luận về những vấn đề nóng bỏng của cuộc sống được đem tới nghị trường. Theo dõi buổi chất vấn những ngày vừa qua, ông Nguyễn Xuân Hậu, Hà Nội nhận xét rằng: “Phiên chất vấn và trả lời chất vấn ngày càng chất lượng với nhiều vấn đề nóng được đặt ra. Nhiều chất vấn rất sắc sảo, thể hiện trí tuệ của ĐBQH. Nhiều câu trả lời thuyết phục của người trả lời chất vấn”. Hay ông Trịnh Văn Hai, Đồng Nai cho biết: “Việc đổi mới chất vấn và trả lời chất vấn lần này khá hay, càng ngày càng tiến lên hiện đại. Như vậy sẽ tạo sự chủ động, năng động của từng bộ trưởng”.  

Nghị trường càng sôi động và không khí dân chủ càng được nâng lên, càng mang hơi thở của cuộc sống, càng gần gũi với cử tri. Từ đó, những quyết sách do Quốc hội ban hành sẽ không xa rời với thực tế. Có thể thấy, những đổi mới trong chất vấn và trả lời chất vấn tại kỳ họp lần này thêm lần nữa khẳng định Quốc hội lắng nghe, biết lắng nghe tiếng dân. Các ĐBQH với những chất vấn, những tranh luận sắc sảo, thực sự là những đại biểu của người dân. Và cách trả lời của tư lệnh các bộ, ngành, cũng đã thể hiện rõ trách nhiệm về những vấn đề mà cử tri cả nước quan tâm.

Minh Thư

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về [email protected]

Tags: